Oddział Odlewnictwa Artystycznego 09.03. – 16.09.2007
Po raz pierwszy w Polsce na wystawie Żeliwo europejskie. Gliwice-Berlin-Sayn zaprezentowanych zostanie około pięćset artystycznych odlewów żeliwnych pochodzących z nieistniejących już dzisiaj Pruskich Królewskich Odlewni Żeliwnych w Gliwicach, Berlinie i Sayn. Ekspozycja zostanie otwarta 9 marca i będzie można ją zwiedzać do 16 września br.
Jednym z ważnych wątków ekspozycji będzie historia odlewni, działających na przełomie XVIII i XIX wieku, znanych z produkcji przemysłowej i artystycznej, która zostanie przedstawiona przy pomocy: wzorników i cenników handlowych, starych zdjęć i grafik. Na szczególną uwagę zasługuje fakt ścisłej współpracy giserni, w ramach której nie tylko wymieniano się projektami i wzorami odlewów, a także kadrą pracowników - modelarzy, projektantów, inżynierów. Projekty odlewów tworzyli też m.in.: rzeźbiarze Teodor Kalide i August Kiss, czy wybitny architekt Karol Schinkel. Ścisła, siostrzana współpraca odlewni zaowocowała wysoką jakością i artyzmem odlewów, które były cenione w całej dziewiętnastowiecznej Europie. Niezbyt wygórowana cena wyrobów sprawiała, iż wychodząc naprzeciw popytowi w wielu metropoliach europejskich powstały specjalne sklepy, w których można było nabyć tylko odlewy żeliwne. Wśród prezentowanych na wystawie obiektów znajdą się gemmy, plakiety, popiersia, miniatury pomników, galanteria użytkowa (poduszeczki na igły, stojaki na zegary, przyciski do papieru, kałamarze, świeczniki, ekrany przed świece, itp.), a także biżuteria żeliwna o drobnych filigranowych motywach i grubości mierzonej w milimetrach. Wiele z niezwykłych, unikatowych odlewów, rzadko lub nigdy wcześniej nie były prezentowane w Polsce. Jednym z nich będzie pozłacana chrzcielnica, a także diadem pochodzący ze zbiorów Stiftung Stadtmuseum Berlin. Kolekcja cienkich i misternych plakiet noworocznych oraz oryginalne etui, a także odlew będący odwzorowaniem starożytnego grobowca rodziny Secundinusów zwanym Kolumną z Igeln przyjadą wprost z Rheinisches Eisenkunstguss-Museum Schloss Sayn. Prawdziwym rarytasem będzie też kolekcja gemm wraz z unikalnymi obecnie gipsowymi modelami ze zbiorów Muzeum w Gliwicach. Tajniki dziewiętnastowiecznej techniki odlewniczej w atrakcyjny i przystępny sposób przedstawione zostaną w filmie Jak odlewano żeliwo pochodzącym z Kunstguss-Museum Lauchhammer. Wystawie towarzyszy dwujęzyczna polsko-niemiecka publikacja, prezentująca powstanie, rozwój oraz wyroby giserni.
Wystawa Żeliwo europejskie. Gliwice-Berlin-Sayn jest elementem międzynarodowego projektu realizowanego przez Muzeum w Gliwicach wspólnie z Stiftung Stadtmuseum Berlin i Rheinisches Eisenkunstguss-Museum Schloss Sayn. Muzea te znajdują się w miastach, w których na przełomie XVIII i XIX wieku znajdowały się Królewskie Pruskie Odlewnie Żeliwa i posiadają jedne z największych kolekcji odlewów artystycznych.
Patronat honorowy: Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego Kazimierz Michał Ujazdowski Marszałek Województwa Śląskiego Janusz Moszyński Prezydent Miasta Gliwice Zygmunt Frankiewicz Premier Nadrenii - Palatynatu Kurt Beck
Dyrektor projektu: Leszek Jodliński Koordynatorka projektu, autorka wystawy i współautorka katalogu: Elżbieta Dębowska
Finansowanie projektu: Samorząd Województwa Śląskiego, Huta Łabędy S.A.
Patroni medialni: Gazeta Wyborcza, Nowiny Gliwickie, Gliwicki Magazyn Kulturalny, Sztuka.pl - Gazeta Antykwaryczna, Polski Jubiler, Spotkanie z Zabytkami, Radio Plus, TVP 3
Na zdjęciu: Bransoleta, żeliwo, stal, Królewska Pruska Odlewnia Żeliwa w Gliwicach lub Berlinie, ok. 1820 r., (foto: z arch. Muzeum w Gliwicach)