Bytom      Chorz贸w      Gliwice      Katowice      Miko艂贸w      Ruda 艢l膮ska      艢wi臋toch艂owice      Tychy      Zabrze    
        
Czwartek, 27. lipca 2017, Imieniny: Aureliusza Natalii Rudolfa      
Szukaj: w  
     esil.pl dla Ciebie: Masz wielk膮 ochot臋 zje艣膰 pizz臋? Kliknij i zam贸w
Strona g丑wna: Chorz贸w: Historia
» Historia

Historia

25-08-2005
 

Gdyby nie Bo偶ogrobcy, mo偶e Chorz贸w by dzisiaj nie istnia艂...
P贸藕niejsze dzieje miasta ukszta艂towa艂a historia kilku miejscowo艣ci.

Chorz贸w cz臋sto nazywany jest "wsi膮 bo偶ogrobc贸w". Dzieje dzisiejszego miasta s膮 bowiem 艣ci艣le zwi膮zane ze 艣redniowiecznymi dziejami Zakonu Rycerzy Grobu Bo偶ego w Jerozolimie. To do nich nale偶a艂a osada po艂o偶ona pod Bytomiem. Pewnym 藕r贸d艂em historycznym potwierdzaj膮cym jej istnienie jest dokument wydany w 24 czerwca 1257 roku przez W艂adys艂awa, ksi臋cia opolskiego. Na mocy tego dokumentu bo偶ogrobcy uzyskali prawo lokacji wsi. Od kilku lat, zgodnie z uchwa艂膮 Rady Miejskiej, rocznica narodzin Chorzowa jest obchodzona jako "艢wi臋to Miasta".

Wie艣 Chorz贸w, kt贸rej zarz膮dc膮 by艂 klasztor, ju偶 na pocz膮tku XIV wieku by艂a dobrze zorganizowana. Istnia艂 tu ko艣ci贸艂 i karczma. W pi臋tnastym stuleciu zachodzi艂y tu wa偶ne przemiany gospodarcze, a w szesnastym zacz臋to wydobywa膰 rudy srebra, o艂owiu i 偶elaza. Na prze艂omie XV i XVI wieku, za czas贸w proboszcza B艂a偶eja Bronowskiego wzniesiono pierwszy ko艣ci贸艂 murowany, kt贸ry sp艂on膮艂 w 1782 roku w dniu odpustu 艣w. Marii Magdaleny. Trzy lata p贸藕niej wzniesiono nowy. Szczeg贸lnym dla rozwoju wsi by艂 rok 1780. Wtedy w艂a艣nie proboszcz Ludwik Bojarski znalaz艂 pok艂ady w臋gla kamiennego. W 艣lad za tym odkryciem powsta艂a kopalnia "Ksi臋偶na Jadwiga", nale偶膮ca do chorzowskiej parafii, a na pocz膮tku XIX wieku ma艂a huta cynku "Pok贸j". W 1810 roku na mocy zarz膮dzenia Fryderyka Wilhelma III wszystkie maj膮tki klasztorne przesz艂y na w艂asno艣膰 pa艅stwa pruskiego, a z zakon uleg艂 sekularyzacji. Po bo偶ogrobcach w Chorzowie pozosta艂 艣lad w herbie miasta - po艂owa podw贸jnego krzy偶a - god艂o bo偶ogrobc贸w, kt贸re widnieje obok po艂owy or艂a piastowskiego.

Teren dzisiejszego miasta, opr贸cz wsi Chorz贸w (obecnie jest to dzielnica Chorz贸w Stary), w XIX wieku tworzy艂y: Nowe Hajduki, Wielkie Hajduki, Maciejkowice i miasto Kr贸lewska Huta.
Ka偶da z miejscowo艣ci ma swoj膮 odr臋bn膮 i bogat膮 histori臋, w kt贸rej miesza艂y si臋 wp艂ywy polskie i niemieckie.
Kr贸lewska Huta, a w zasadzie K枚nigshutte, powsta艂a za czas贸w administracji pruskiej. W 1791 roku z inicjatywy niemieckiego hrabiego Fryderyka Fedena zacz臋艂a prac臋 kopalnia w臋gla "K枚nig" - "Kr贸l" (p贸藕niej przemianowana na "Barbar臋-Chorz贸w"). W 1802 rozpocz臋艂a dzia艂alno艣膰 "K枚nnigshutte", czyli "Kr贸lewska Huta". To istniej膮ca do dzisiaj Huta Ko艣ciuszko.

Osada przemys艂owa, bo tak nazywana by艂a na pocz膮tku K枚nigshutte dynamicznie zacz臋艂a si臋 rozwija膰 w drugiej po艂owie XIX wieku. W 1868 roku na mocy aktu erekcyjnego kr贸la pruskiego Wilhelma I uzyska艂a prawa miejskie. Wtedy w艂膮czono do niej okoliczne ma艂e miejscowo艣ci. Miasto si臋 rozbudowywa艂o, zbudowano drogi i po艂膮czenia kolejowe z innymi 艣l膮skimi o艣rodkami. W 1892 roku stan膮艂 tu okaza艂y budynek Poczty, od 1894 roku po brukowanych, o艣wietlonych ulicach zacz臋艂y kursowa膰 tramwaje, w 1901 oddano do u偶ytku Hotel Redena. W 1905 roku w centrum Kr贸lewskiej Huty, przy obecnym pl. Powsta艅c贸w wyros艂a najpi臋kniejsza na 艢l膮sku Hala Targowa. W 1922 roku K枚ningshutte znalaz艂a si臋 w granicach pa艅stwa polskiego. Wtedy te偶 miastu nadano polsk膮 nazw臋 Kr贸lewska Huta.

W latach dwudziestych wybudowano gmach Komunalnej Kasy Oszcz臋dno艣ciowej, Domu Ludowego, Zak艂adu Ubezpiecze艅 Spo艂ecznych, stadion Amatorskiego Klubu Sportowego i stadion Ruchu Chorz贸w. Przebudowany zosta艂 te偶 gmach obecnego Ratusza. Rok 1934 to czas zjednoczenia Kr贸lewskiej Huty z Chorzowem - wtedy gmin膮 wiejsk膮 powiatu katowickiego i Nowymi Hajdukami - ma艂膮 gmin膮 powiatu 艣wi臋toch艂owickiego.
Po po艂膮czeniu miasto zyska艂o historyczn膮 nazw臋 Chorz贸w. Historycznie wa偶ny dla miasta by艂 r贸wnie偶 pocz膮tek roku 1939. 1 kwietnia tego roku Sejm 艢l膮ski przyj膮艂 ustaw臋 na mocy kt贸rej Wielkie Hajduki (obecnie dzielnica Batory), dobrze rozwijaj膮ca si臋 gmina miejska powiatu 艣wi臋toch艂owickiego, po艂o偶ona
w po艂udniowej cz臋艣ci dzisiejszego miasta, zamieszka艂a przez 30 tysi臋cy ludzi, sta艂a si臋 integraln膮 cz臋艣ci膮 Chorzowa.

Historia Wielkich Hajduk si臋ga XVII wieku. W 1627 pojawi艂y si臋 bowiem pierwsze wzmianki o miejscowo艣ci, ale w zasadzie jej dzieje 艂膮cz膮 si臋 z powstaniem w 1839 roku "Bismarckhutte" (obecnie Huta Batory). Gmina o tej nazwie powsta艂a w 1903 roku z po艂膮czenia G贸rnych i Dolnych Hajduk. Kiedy
po powstaniach 艣l膮skich znalaz艂a si臋 w granicach pa艅stwa polskiego przyj臋艂a nazw臋 Wielkie Hajduki.

Kierunek rozwoju tej najwi臋kszej dzisiaj dzielnicy Chorzowa wytyczy艂a huta. To jej w艂adze przyczyni艂y si臋 do budowy dom贸w, szpitala, ko艣cio艂a. Pisz膮c o historii tej miejscowo艣ci nie mo偶na pomin膮膰 postaci b艂ogos艂awionego ks. J贸zefa Czempiela, proboszcza parafii pw. Wniebowzi臋cia Naj艣wi臋tszej Marii Panny i budowniczego ko艣cio艂a pw. Naj艣wi臋tszego Serca Pana Jezusa. To dzi臋ki niemu w Hajdukach dzia艂a艂o ponad trzydzie艣ci towarzystw i bractw ko艣cielnych, organizowano wyk艂ady, kursy, przedstawienia teatralne, dni my艣li spo艂ecznej, dni ksi膮偶ki. Szczeg贸ln膮 trosk膮 ks. Czempiel obejmowa艂 rodziny dotkni臋te n臋dz膮 i bezrobociem.

Po艂膮czenie Chorzowa i Wielkich Hajduk, jak podkre艣laj膮 historycy, by艂o korzystne dla obu stron. Chorz贸w dzi臋ki Hucie Batory i Zak艂adom Chemicznym "Hajduki" wzbogaci艂 sw贸j potencja艂 i zyska艂 nowe tereny. To bardzo wa偶ne, gdy偶 stutysi臋czne ju偶 wtedy miasto by艂o przeludnione, pozbawione teren贸w do rozbudowy. Szcz膮tkowe tereny rekreacyjne, zat艂oczony dworzec kolejowy, brak przestrzeni - to wszystko powodowa艂o, 偶e Chorz贸w "zacz膮艂 si臋 dusi膰". St膮d swoista ekspansja na okolice.

Dzisiaj dawne Wielkie Hajduki s膮 najwi臋ksz膮 dzielnic膮 Chorzowa. Nazwa Batory ma swoj膮 genez臋 w nazwie huty. W latach trzydziestych "Bismarckhutte" musia艂a zmieni膰 nazw臋 na tak膮, kt贸ra z jednej strony zachowywa艂a polski charakter, z drugiej nie powodowa艂a rezygnacji ze znaku firmowego - litery "B" z koron膮 w godle. Nazwisko kr贸la Stefana Batorego doskonale spe艂nia艂o te warunki.

瑀骴硂: Biuro Prasowe Urz臋du Miejskiego w Chorzowie


 

 

 

: esil.pl poleca :
 

眘ki internetowy poradnik medyczny
眘ki internetowy poradnik medyczny
 

Prostujemy Obraz 眘ka
 

NASI PARTNERZY

R E K L A M A





Wiadomo禼i · Imprezy · Katalog firm · Og硂szenia · Przegl眃 prasy · Repertuar kin · Felietony · Galerie · Konkursy

^ do g髍y · Strona g丑wna · Kontakt · O nas · Reklama · Nasi Przyjaciele · Katalogi www · Najnowsze · Kana硑 RSS
Copyrights © 2005-2017 esil.pl
kontakt: info@esil.pl
2017-07-27 22:40:42 0.030423879623413 10



Na naszych stronach internetowych stosujemy pliki cookies. Korzystaj眂 z naszych serwis體 internetowych bez zmiany ustawie przegl眃arki wyra縜sz zgod na stosowanie plik體 cookies zgodnie z Polityk prywatno禼i.Akceptuj, nie pokazuj wi阠ejCzym s pliki "cookies"?